نورونهاي آینه اي و نظریه ذهن

Image result for ‫نورونهای آینه ای‬‎

یافته هاي جدید علمی از کشف گروهی ازنورونها درقسمت پیش حرکتی قشر خاکسـتري مغـز خبـر مـی دهنـد .ایـن نـورون هـا، نـورون هـاي آینـه اي نـام دارنـد . متخصصان براي اولین بار درحدود دهه ي 1990 سیستم نورونهاي آینه اي را در میمون ها در دانشگاه پارما کشـف کردنـد . نـورون هـاي آینـه اي در مغزمسـئول درك اعمال ومقاصد دیگرانند. سیستم نورونهاي آینه اي یک نقش مهم در درك اعمال دیگران داشته وممکن است توانایی ضروري براي انسانهـا دریـادگیري از طریـق مشاهده وتقلید باشد. پژوهشهاي نوروفیزیولوژي زیادي اثبات کرده اندکه این نورونها در مغز کودکان طیف اتیسم به طور جدي آسیب دیـده انـد کـه پیامـد آن بـه صورت نقص در رفتارهاي تقلیدي ونظریه ذهن آشکار میشود.

سیستم نورونهاي آینه اي اولین بار در حـدو د دهـه ي  1990 در میمــونهــا توســط ریزولاتــی و همکــاران در دانشـگاه پارمـا کشـف شـد. مطالعـات نوروفیزیولـوژیکی  جایگاه این نورونها را در کـرتکس پـیش حرکتـی مغـز آشکار ساخت که در پاسخ بـه فعالیـت هـاي اجـرا شـده و  مشاهده شده،آزاد میشوند.  ریزولاتی در پژوهش خود یافت که میمونهـا در قسـمت کرتکس پیش حرکتی مغزشان نورون هایی دارند که هر زمانی که میمونها عملی را انجام می دادند ( مثل گـرفتن یک شی) و یا عملکرد افراد دیگـر (میمـون یـا انسـان ) را مشاهده مـی نمودنـد، ایـن نـورون هـا آزاد مـی شـدند  . این نورون ها در حـال حاضـر با عنوان نورونهاي آینه اي شناخته میشـوند . نـورون هـاي آینه اي نمیتوانند مستقیما با یک روش در انسانها مطالعه شوند. ایـن سیسـتم هـا در مغـز، توسـط مقیـاس هـایی مثـل  ، توموگرافی انتشار پزیترون(PET) ، ترنسکورتیکال مغناطیسی (TMS)و  تصویربرداري طنین مغناطیسی کارکردي(fMRI) مـورد ارزیـابی قـرار مـیگیرنـد .نورونهاي آینه اي با الگـوي پاسـخ بـی همتایشـان براي فعالیت مشاهده شده توسط افراد تعریـف مـی شـوند . سیستم نورون آینه اي نقشی مهم در درك اعمال دیگـران ایفاکرده و ضروري براي توانایی انسان در جهت یادگیري  از طریق مشاهده و تقلیـد مـی باشـد . بنابر این حداقل دو رفتار که توسط سیستم نورون آینـه اي انجــام مــیشــود، مــورد تاییــد اســت: 1 )درك فعالیــت دیگران و 2) تقلید . در انسانها این سیستم مکمل در توانایی افراد براي بازنمایی اعمال دیگـران ایفـا میکند که به مشـاهده گـران اجـازه مـی دهـد، اهـداف و  مقاصـــد اعمـــال دیگـــران را درك کننـــد  . بسیاري از مطالعـات عصـب روان- شناختی نشان داده اند که کارکرد قشر حرکتی مخصوصـاً ناحیـه ي پـیش حرکتـی، کـد گـذاري اعمال حرکتی است و کرتکس حرکتی اولیه، این اهداف حرکتی را بـه عملکـرد واقعـی منتقـل مـی کنـد . مکانیسـم نورونهاي آینه اي بـدین صـورت اسـت : ایـن نـورون هـا، اطلاعات حسی به دست آمده از اعمال حرکتی دیگران را در قالب حرکتی مشابه انتقال میدهنـد تـا مشـاهده گـران خود بتوانند همان عمـل را اجـرا کننـد . سـطح رسـیدن بـه انتزاع توسط این نورونها مشخص میشود. یعنی حتی این نورونها به صورت انتزاعی هم فعال میگردند مثلا زمانی که ما به گرفتن اشیا با دست، پا یـا دهـان فکـر مـی کنـیم . نتایج یک مطالعه نشـان داد کـه نـورون هـاي آینـه اي هـم چنین زمانی که غذا با ابزار گرفته میشود فعال میگردند. بنابراین تایید مـی شـود کـه ایـن نـورون هـا هـدف اعمـال حرکتی را هم کد گذاري مـی کننـد . در کنار سیستم نورون آینهاي مـرتبط بـا دسـت ، سیستم نورون آینه اي مرتبط با دهان هم وجود دارد که به مشاهده اعمال حرکتی انجام شده با دهان پاسخ میدهد. وقتی ما نمیتوانیم یک عمل را ببینیم و فقط صداي آن را بشنویم، باز نورونهاي آینه اي فعال میشوند. این توانـایی  مستقیما با سیستم نورون آینه اي دیداري- شنیداري مرتبط میشود که یک خرده طبقه از سیستم نورون آینه اي است. این نورونها با آزمایشی مشخص میشدند کـه میمـون نـه تنها عملی را مشاهده میکرد بلکه صداي آن را هـم مـی شنید . مثلاً میمـون هـا بـه شکسـتن بـادام  زمینی پاسخ میدادند وقتی عمـل را مشـاهده مـی کردنـد، میشنیدند و یا هم میدیدند و میشنیدند. پژوهشها نشان داده اند که نورونهاي آینـه اي در کودکـان عـادي سـالم است. یکی از ابزارهـاي اطمینـان از سـلامت سیسـتم نـورون آینه اي در انسانهـا EEG و نوسـانات آن یعنـی نوسـانات نوار مو (MU)است. به اثبات رسیده کـه طـی مشـاهده ي حرکات دیگران و انجام دادن آن عمل توسـط فـرد، نـوار مو در افراد عادي کـاهش مـی یابـد و ایـن نشـان دهنـده ي سلامت سیستم نورون آینه اي است. برعکس اگر تـوقفی نداشته باشد یا تعداد توقفات افزایش داشته باشند، نشان از نقص در این سیستم است. در پژوهشی کـه توسـط ابـرمن انجام گرفت، یافته ها نشـان داد کـه نوسـانات نـوار مـو در گروه کنترل یعنی افـراد عـادي، توقـف هـاي معنـاداري را نشان میدهند. در موقعیتهاي مشـاهده و انجـام فعالیـت ، طبق آنچه مشاهده شده، در افراد عادي نوار مو توقف هاي معناداري داشت. اما پـژوهش  هاي بسیاري ثابت کـرده انـد کـه نـورون هـاي آینـه اي در کودکان اتیسم به طور جدي آسیب دیده اند. علائم بیماري اتیسم شامل اختلال در تقلید، یادگیري زبان و نقـص در مهـارت هـاي اجتمـاعی اسـت .در سالهاي اخیر، پژوهشهاي زیادي عملکرد ناهنجار کودکان طیف اخـتلال اتیسـم در تکـالیف تقلیـد را گـزارش کـرده انـد .تقلید در انسان نقش بسیار مهمی در یادگیري اعمال و فعالیتها دارد و به ویژه تقلید در فرآیند یادگیري مهارتهاي حرکتی جایگاه به خصوصی دارد، جایی که سیستم نورون آینهاي هم نقش مهمی دارد . دو رفتــار  ذهــن اجتماعی – حرکتی یعنی تقلید و استنباط و دریافت هدف اعمال دیگران، به نظرمیرسد بـه سیسـتم نـورون آینـه اي متکی باشد. تقلید و نورونهاي آینهاي تقلید در انسان نقش بسیار مهمی در یادگیري اعمال و فعالیــتهــا دارد و بــه ویــژه تقلیــد در فرآینــد یــادگیري مهارتهاي حرکتی جایگاه به خصوصی دارد، جـ ایی کـه سیسـتم نـورون آینـه اي هـم نقـش مهمـی دارد .واژه تقلید در ادبیات پـژوهش انسـانی تعاریف زیادي دارد. بنابراین دو تعریف اصلی وجود دارد که متداولترین تعاریف اسـت  : 1  )تقلید، توانایی یک فرد براي تکرار کـردن عمـل حرکتـی مشاهده شده است، 2 ) تقلید توانایی کسـب کـردن یـک رفتار جدید با مشاهده و تکرار آن توسط فرد است. در هر دو تعریف تقلید توانایی انتقال اطلاعات حسی در بازنمود حرکتی آن را طلب میکند. ابزاري وجود دارد که معلـوم میکند سیستم نورون آینه اي یک نقـش بسـیار مهمـی در تقلید بازي مینماید و آن TMS است. یک تکنیـک کـه افت موقت منطقه تحریـک شـده را معـین مـی کنـد . در آزمایشی آزمودنیها در سه موقعیت قرار گرفتند: 1-کلیدهاي روي صفحه کلید را فشار میدادند، 2-کلیدهارا در پاسخ به یک علامت روشن قرمز فشار میدادند، 3-فشار کلید را توسط افراد دیگر، تقلید میکردند. داده هــاي TMS نشــان داد کــه عملکــرد شــرکت- کنندگان طی تقلید، نه دو تکلیف دیگر پایینتـر مـی آمـد .

 نظریه ذهن و نورونهاي آینه اي

 یکی از تواناییهاي شناختی انسان،ادراك دیگـران به عنوان موجوداتی هدفمند و داراي تمایلات و باورهاسـت . به آگاهی از باورهـا و تمـایلات و حـالات روانـی خـود و دیگران که در پیش بینی رفتـار آنهـا دخالـت دارد نظریـه ذهن گفته میشود. نظریه ذهن به افراد اجازه می دهد تا افکار، امیال و مقاصد را به دیگـران نسـبت دهنـد، اعمـال آنها را توضیح دهند و یا پیشبینی کنند و متوجه مقصود آنها از انجام عملی خاص گردند  . سیستم نورون آینــه اي نقشــی اساســی در توانــایی افــراد جهــت درك حرکات و اعمال دیگران بازي نمایـد، همـان توانـایی کـه براي تعامل اجتماعی ضـروري اسـت.

بازدیدها: 1347

Dr.vosta

تجربیات آموزشی و پژوهشی من در زمینه فیزیولوژی پزشکی و دکتری تخصصی علوم اعصاب (نوروساینس) است.

مطالب مرتبط

۱ دیدگاه

  1. مقاله بسیار مفید بود. ممنون

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *